Burjuvaya karşı kin ve nefretle dolu olan Haneke'nin belki de bunu en net anlattığı filmidir Cache. Film neredeyse bir Haneke klasiği olan seyirciyi olaya dahil etmekle başlıyor. Eşi, çocuğu, arkadaşları, parası, statüsü kısacası her şeyi olan bir burjuva baba (Georges) filmin temel karakterini oynuyor. Georges gayet entelektüel (!), edebiyat üzerine bir tartışma programında sunuculuk yapan, kültürlü bir birey. Doğal olarak bunlar izleyicide hayranlık uyandırıyor. Haneke bu hayranlığı uyandırdıktan sonra seyirciyi de olaya dahil edip, film boyunca ona da nefretini kusmaya başlıyor.
Georges evine bilinmeyen bir yerden düzenli olarak kaset ve çizimler alıyor. Başlangıçta buna bir anlam veremeyen Georges, rüyalarının sayesinde bilinçaltını yoklamasıyla bunların geçmişe dair bir şeyler çağrıştırdığını saptıyor ama emin olamıyor. Georges'un şimdiki hayatını da takip ederek ona dair video kasetler gönderen izleyici adres, sanki Georges'un bilinç-altındaymış gibi onu şüphelendiği adrese gönderiyor. Bu kısma kadar bu zavallı aileye bunu yapanları kınayan seyirci iyice Haneke'nin tuzağına düşmüş oluyor. Georges yönlendirildiği adreste kapıyı açan kişiyi tanıyamıyor ama kapıyı açan kişi, Georges'un gerçekten de şüphelendiği, son dönemlerde çizimlerin etkisiyle sık sık rüyalarında gördüğü Majid çıkıyor ve Majid Georges'u tanıyor. Film ilerledikçe öğreniyoruz ki Majid Cezayir asıllı bir ailenin oğlu ve ailesiyle birlikte Georges'un ailesine yıllarca hizmetçilik yapıyor. Ailesi Fransızların ırkçılığı sonucu öldürülünce Georges'un ailesi Majid'i evlatlık almak istiyor ama buna katlanamayan ve rahat yaşantısından taviz vermek istemeyen küçük Georges yalan ve iftiralarla Majid'i evden kovduruyor ve geleceğini karartıyor. Haneke bu olayla bir darbe vurduğu seyirciyi bu kez ikinci bir ayrım noktasına taşıyor. Nitekim Georges video kasetleri gönderen adres sayesinde geçmişiyle yüzleşip özür dileme fırsatı bulduğu halde bunu önemsemeyip, Majid'i onun evine kasetleri göndermekle suçluyor ve esas problemin kasetleri ve çizimleri onun evine kimin gönderdiğini saptamak olarak belirtiyor. Seyirci burada Georges ya da Majid'den yana taraf tutmaya zorlanıyor.
Georges Majid'in evinden ayrıldıktan sonra karısı Anne'yi arayarak, gittiği evde kimseyi bulamadığını, oranın muhtemelen bir depo olarak kullanıldığına anlatıyor ama Haneke burjuva ahlakının iç yüzünü ortaya çıkartmakta kararlı. Bu sefer de yine bilinmeyen adres tarafından Georges'un evine Majid'le konuşmasının kaydedildiği görüntüler gönderiliyor. Georges'un bu yalanıyla birlikte, burjuva ailesindeki birbirlerine karşı güvensizlik durumu da ortaya çıkıyor ve Georges Majid'le alakalı geçmiş yaşantısını yine esas gerçeği söylemeyerek ve "6 yaşındaydım, ne bekliyordun ki!" gibi kendini aklayan cümlelerle anlatmak zorunda kalıyor. İyice huzursuzlaşan ev ortamından sıkılan Anne soluğu Georges'un yakın dostu Pierre'in yanında alıyor. Bir kaç gün içinde ailenin küçük oğlu Pierrot'nun o gün eve gelmemesi Georges'u yine Majid'i suçlamaya götürüyor ama ertesi gün eve gelen ve annesine özellikle soğuk davranan Pierrot, Georges'u haksız çıkarmanın yanında seyirciyi de Pierre ile Anne arasında bir ilişkinin olduğu konusunda şüpheye düşürüyor. Zira Pierrot ismi Pierre'cik anlamına geliyor...
Bunca yıllık aşağılama ve itilmişliğe dayanamayan Majid, Georges'u evine davet ediyor ve "Sana bir hediyem var" diyerek cebinden çıkardığı usturasıyla boğazını kesiyor. Tüm bunlara rağmen hala içinde insancıl duygular barınmayan Georges, evden çıkıp sokaklarda dolaştıktan sonra kendi evine geliyor ve karısı Anne'ye geçmişi anlatmak zorunda kalıyor. Bu anlatımda dahi hala kendini haklı çıkartmaya çalışan Georges doğal olarak seyirci de bir tiksinti uyandırıyor ve Haneke bu yolla hayran seyircinin suratına bir tokat daha indirmiş oluyor. Ertesi gün onunla konuşmaya çalışan Majid'in oğlunu başından defetmeye çalışan Georges, delikanlının uğraşları sonucunda onunla konuşmak zorunda kalıyor. Çocuğun ondan intikam almaya çalıştığını zanneden Georges'un Majid'i ve onun ailesini aşağılamasına oğlunun "Bir insanın, vicdanında ne kadar değerli olduğunu merak etmiştim" sözüyle Haneke seyirciden intikam alıyor. Film Majid ve Georges'un çocuklarının birbiriyle konuştuğu sahneyle sona eriyor.
Filmin sonunda kasetleri ve çizimleri kimin gönderdiği bulunmuyor bu da Majid'e yapılanları önemsemeyip Georges'la aynı fikirde olan yani kasetleri kimin gönderdiğini bulmaya çalışan seyirci de ciddi bir rahatsızlık ve eksiklik duygusu uyandırıyor. Haneke bununla da son darbesini vurmuş oluyor. Filmde esas olarak Fransa-Cezayir ilişkisi sınıf perspektifinden incelenirken filmin iki tarafın da çocuklarının konuşmasıyla bitmesi Haneke'nin sürecin devam ettiği ve geleceğe dair umutlu olduğu izlenimini yaratıyor.
Son olarak Passolini'nin "Burjuvaziye karşı nefretim aslında küçük burjuva kabalığına, ikiyüzlü görgü kurallarının adiliğine duyduğum fiziksel bir iğrenme duygusu. Belki de bunun nedeni kültürel zalimliklerini dayanılmaz buluşum." sözlerine Haneke'nin de katıldığını görüyor, filmi bu temel üzerine inşa ettiğini ve bunları açığa çıkardıktan sonra sanki seyirciye de Balzac'ın "Her büyük servetin ardında bir suç gizlidir." sözünü hatırlatarak burjuva ahlak ve yaşantısına duyduğu kinin sebebini açıkladığını anlıyoruz.
Torrent Linki: http://kat.ph/usearch/cache%202005/
Ömer Mızrak
